ตัวแทนเครือข่ายวิจัยระบบขนส่งทางรางของประเทศไทย (TRRN) ได้เข้าร่วมเป็นส่วนหนึ่งในเวที แลกเปลี่ยนความคิดเห็น ภายใต้หลักสูตรการพัฒนาบุคลากรด้านวิศวกรรมระบบขนส่งทางราง รุ่นที่ 12 วันที่ 21 สิงหาคม 2568 ณ โรงแรมเซ็นทูรี่ พาร์ค กรุงเทพฯ (Railway Engineering Training Course: REN12) ใน หัวข้อสําคัญ “การสร้างมาตรฐานระบบรางสู่การพัฒนาแบบยั่งยืน” การหารือในครั้งนี้มุ่งเน้นถึงประเด็นเชิง โครงสร้างที่เป็นหัวใจสําคัญของการยกระดับอุตสาหกรรมระบบรางไทย โดยที่ประชุมมีความเห็นพ้องต้องกัน ว่า การพัฒนาอุตสาหกรรมให้ก้าวหน้าและแข่งขันได้อย่างยั่งยืนนั้น จําเป็นต้องมีการกําหนด “มาตรฐาน กลาง” ของประเทศที่ชัดเจน และมีหน่วยงานเจ้าภาพหลักทําหน้าที่ขับเคลื่อนนโยบายอย่างเป็นระบบ ปัจจุบัน ข้อจํากัดที่สําคัญของประเทศไทยคือการขาดแคลนโครงสร้างพื้นฐานด้านการทดสอบและรับรองคุณภาพ (Quality Infrastructure) ได้แก่ ห้องปฏิบัติการทดสอบมาตรฐานสากลและสนามทดสอบ (Field Test Track) ซึ่งส่งผลกระทบโดยตรงต่อผู้ประกอบการในประเทศ ทําให้ชิ้นส่วนและระบบเทคโนโลยีที่ได้รับการพัฒนาขึ้นไม่ สามารถเข้าสู่กระบวนการรับรองมาตรฐานเพื่อนําไปใช้งานจริง หรือแข่งขันกับผลิตภัณฑ์จากต่างประเทศได้
ในบทบาทของภาคการศึกษาและการวิจัย มหาวิทยาลัยและสถาบันการศึกษาควรเข้ามามี บทบาทเชิงรุกในการจัดการความรู้ (Knowledge Management) โดยทําหน้าที่เป็นศูนย์กลางในการรวบรวม วิจัย และถ่ายทอดองค์ความรู้ด้านมาตรฐานระบบรางสู่สาธารณะ รวมถึงภารกิจเร่งด่วนในการผลิตกําลังคนและผู้เชี่ยวชาญเฉพาะด้านเพื่อสนับสนุนทั้งภาคอุตสาหกรรมและหน่วยงานภาครัฐ ยิ่งไปกว่านั้น ภาค การศึกษายังมีส่วนสําคัญในการสื่อสารเพื่อปรับเปลี่ยนทัศนคติ (Mindset) ของสังคมและผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้อง ให้ตระหนักถึงความสําคัญและความจําเป็นของการเพิ่มสัดส่วนการใช้ชิ้นส่วนภายในประเทศ (Local Content) ซึ่งเป็นรากฐานสําคัญของการพึ่งพาตนเองทางเทคโนโลยีในระยะยาว
เพื่อให้แนวคิดดังกล่าวถูกนําไปปฏิบัติอย่างเป็นรูปธรรม ภาครัฐในระดับกระทรวงที่เกี่ยวข้อง อาทิ กระทรวงคมนาคม กระทรวงอุตสาหกรรม และกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ต้อง บูรณาการการทํางานร่วมกันเพื่อสร้างกลไกการกํากับดูแลและส่งเสริม Local Content อย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะในกระบวนการจัดซื้อจัดจ้างที่ควรมีเกณฑ์การพิจารณาที่อ้างอิงข้อมูลเชิงวิชาการ และมีระบบการ รับรองมาตรฐานที่มีความน่าเชื่อถือเพียงพอที่จะสร้างความมั่นใจให้กับผู้ให้บริการเดินรถ (Operators) และ ภาคเอกชนในการเลือกใช้ผลิตภัณฑ์ของไทย การนําเสนอและยํ้าจุดยืนในประเด็นเหล่านี้ในทุกเวทีระดมความ คิดเห็น จึงเป็นสิ่งจําเป็นเพื่อป้องกันมิให้การหารือวนเวียนอยู่ในประเด็นปัญหาเดิม แต่สามารถผลักดันให้เกิด มาตรการปฏิบัติจริงที่เอื้อให้ผู้ประกอบการไทยมีโอกาสเติบโตและยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขันของ อุตสาหกรรมระบบรางไทยสู่สากลได้อย่างแท้จริง
